Abdülhamid Han'ın Nişan Verme Siyaseti

İkinci Abdülhamid Han dönemindeki dış meseleler ve İkinci Abdülhamid Han'ın dış politikası etrafında paylaşım ve yorum yapılabilecek forum bölümü.

Mesajgönderen Tuğra » 29 Nis 2010, 13:53


Yaptıkları hizmetler karşılığında birilerine liya­kat, şeref, takdir alameti olmak üzere, kendilerine, devlet başkanları ya da ünlü başka kimseler tarafın­dan nişanlar verilmesi âdeti, çok eski tarihlere daya­nır.
Nişanlar, üzerlerinde kimin tarafından, kime, ve hangi hizmetinden dolayı verildiği yazılı olan, ve ekse­riyetle göğüse takılan; altın, gümüş gibi kıymetli ma­den parçalarıdır.
Devletlerarası nişan teatilerinin siyasi anlamdaki gayesi, nişanla taltif edilmiş olan kişinin, kendisine ni­şan vermiş olan devlet aleyhinde çalışmamasını temin, ya da böyle bir çalışması varsa, bunu en aza indirmek­tir. Bir de insanlık yararına yapmış oldukları büyük hizmetler karşılığında kendilerine nişan verilenler var­dır ki, bunlar siyasi olmaktan uzak, liyakat nişanlarıdır.
Birilerine nişan verme, Batı ülkelerinde olduğu gibi, Osmanlı Devletinde de uygulamasını bulmuş olan eski bir adettir.
Keza Cevahirci Yakub Nişastacıyan Efendi'den satın alınmış olan Murassa Mecidi plakına ilâve olun­mak üzere kordon ucuna asılan ufak kıt'a bir aded mu­rassa nişanı'nın bedeli için 7.500 kuruş verilmiştir.
Osmanlı Sultanları içerisinde, en çok nişan vere­ni ise, şüphesiz Sultan II. Abdülhamid'dir. Onun zama­nında, yeni yeni nişanlar ihdas edilmiş, neredeyse bü­tün halk kesiminden insanlara nişanlar tevcih edilmiş­tir.
Sultan Abdulhamid'in, kendinden önceki Osman­lı Sultanları'yla olan en bariz farkı, onun dış siyaseti­nin bel kemiğini teşkil eden ittihad-ı İslâm(panisla-mizm) hareketidir. O bu siyaseti ile, idâre ettiği devle­tin yıkılmasını otuz üç sene geciktirmiş; ya da kızının tabiriyle, "batmakta olan Osmanlı Devleti gemisini, batmaktan kurtaramamışsa da, en azından karaya oturtabilmiştir".
İşte, bu siyasetinin bir parçası olarak, Sultan Ab­dülhamid, devletinin içinde olduğu gibi, devletinin dı­şında olan bazı kimselere de nişanlar tevcih etmiş; içer­dekileri devlete daha sadık, dışarıdakileri de devlete daha az zararlı hâle getirmeyi başarmıştır.
Sultan Abdülhamid, Osmanlı Devleti bünyesinde görev yapan paşalardan, ilim adamlarından, tüccarlar­dan; Anadolu'nun, Avrupa'nın, Afrika'nın, hatta Çin'in en ücra köşelerindeki bir devlet adamına, bir bilgine, bir tarikat şeyhine, veya aşiret reisine, hatta en küçük bir memura varıncaya kadar, çok değişik kesimler­den olan şahsiyetlere nişanlar vermiştir ki, bu tebliği­mizde, bunlara bazı örnekler vereceğiz. Bu örneklerden de anlaşılacağı üzere, sadece 1308 yılında verilmiş olan nişanlardan bir kısmını aldık. Buna bakıldığında, Ab­dulhamid'in bütün saltanatı boyunca, külliyetli miktar­da nişan tevcih ettiği anlaşılıyor.
Devlet Hazinesi'nde, bu nişanların alımı için özel tahsisat ayrılıyor; ve bazan bu meblağ hayli yüksek oluyordu. Mesela bu konu ile ilgili arşiv belgelerinde, sadece bir kıt'a murassa' Nişan-ı âlîy-i Osmani, Birinci ve ikinci Rütbe'den iki kıt'a Şefkat Nişanı için 22.000 Guruş harcandığını görüyoruz.
Sultan Abdülhamid, bu siyasetinde, müslüman-gayrımüslim ayırımı yapmıyor, Osmanlı tebaasından olsun, ya da olmasın, müslümanlara ve gayrimüslimle­re nişanlar tevcih ediyordu.
Birisine nişan tevcih edilmesi, kendisine nişan verilecek kimsenin bağlı bulunduğu Bakanlık, kurum, ya da cemaat temsilcisinin, Sadaret'e, yâni Başbakan­lık'a müracaat etmesi, ve bu müracaatı yerinde buldu­ğu takdirde, Sadrazam'ın, bu konu ile ilgili yazacağı ariza'nın Padişah tarafından onaylanması prosedürüne bağlıydı. Fakat bütün nişanların, bu prosedürden geç­me zorunluğu da yoktu. Bazen doğrudan doğruya Padi­şah, uygun gördüğü, ya da kendisine verilmesinde ya­rar gördüğü kimselere dilediği nişanı verirdi.

(Belgelerle 2. Abdülhamid Dönemi)
Kullanıcı avatarı
Tuğra
Yönetici
Yönetici
 
Mesajlar: 119
Kayıt: 23 Eki 2008, 17:31

Dön Dış Meseleler ve Dış Politika

 


  • Benzer Konular
    Cevaplar
    Görüntüleme
    Son mesaj

Kimler çevrimiçi

Bu forumu gezen kullanıcılar: Hiç bir kayıtlı kullanıcı yok ve 0 misafir